نقد و آسیب‌شناسی آغاز آموزش معماری در مدرسه هنرهای زیبا: از ورود سیستم بوزار تا سال 1348

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده

دانشگاه تهران

چکیده

هدف این تحقیق نقد و بررسی آسیب‌شناسانه آغاز آموزش آکادمیک معماری در ایران متاثر از سیستم آموزش بوزار است. پرسش‌های اصلی عبارتند از: تا چه حد استفاده از سیستم بوزار به عنوان سیستم آغازگر آموزش آکادمیک معماری در ایران صحیح بود؟ نقاط قوت و ضعف این سیستم و ریشه آسیب‌های آن در دانشکده هنرهای زیبا چه بوده است؟ روش به‌کار رفته در این تحقیق روش تفسیری-تاریخی است. فرایند تحقیق، در دو گام صورت می‌گیرد. گام اول شامل شناخت اولیه، تحلیل ارکان پنج‌گانه این سیستم و معرفی نقاط قوت و ضعف آن می‌باشد. گام دوم مرحله آسیب‌شناسی است که به ریشه‌یابی مسائل و مشکلات این دوره می‌پردازد. دستاوردهای تحقیق نشان می‌دهد که بهره‌گیری از سیستم آموزش بوزار به سبب شهرت و رواج آن در جهان و خصوصا نیازهای جدید و تحولات معماری کشور، گزینه‌ای قابل‌تامل می‌نمود. اما از سه زاویه موجد آسیب‌هایی بود که در سه بخش به صورت آسیب‌شناسی بیرونی، آسیب‌شناسی انتقال و آسیب‌شناسی درونی مورد مطالعه قرار می‌گیرد. از آنجائی‌که ردپای سیستم آغازین و آسیب‌های آن در سیستم جاری آموزش معماری قابل‌ردیابی است، نتایج تحقیق ضمن تبیین نقاط قوت و ضعف سیستم، پیشنهاداتی در راستای باززنده‌سازی نقاط قوت و رفع نقاط ضعف متناسب با شرایط امروز مطرح می‌نماید.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Pathology the Beginning of Architectural Education in the Faculty of Fine Arts: From the Entrance of E’cole des Beaux-Arts System until 1967

نویسنده [English]

  • Maryam Gharavi Khansari
University of Tehran
چکیده [English]

The primary goal of this research is pathologic studying of the beginning of architectural education in Iran which is inspired by E’cole des Beaux-Arts System. This research believes that such studying can help to recognize the current situation and programming for promoting architectural education. The main questions of this research are: was applying the defined system inspired by E’cole des Beaux-Arts as a non-native method a right decision? What were the positive and negative effects of this application on architectural education in Iran? The research method is an interpretive-historical approach. The pathological process of the research is based on three main steps:
The first step includes the primary recognition of the system, extracting and analyzing the five bases of the system and introducing the main positive and negative aspects of the system in this regard. The five main bases of the system were the educational program, atelier system, professors, judgment method and exhibition. The positive and negative aspects are organized in such categories. The main positive aspects of the system are considering the artistic aspects, adaptability of the education period according to the student ability, the full-time presence in atelier, the interaction of junior and senior students, the vitality of the atelier space, defining a personal zone for every student, the competitive space between ateliers, the professional experiences of the professors, the exclusive method of every professor, the consultative method of judgment, the anonymous judgment of the projects, providing a time for the exhibition of the projects, the possibility of the public criticism of the projects, paying attention to vernacular architecture through periodical traveling and connection to society needs by technical office. The main negative aspects of the system are emphasis on the formal aspects of the projects, the interruption between theoretical and practical courses, over-emphasis on artistic aspects, absence of right of students for changing atelier, induction of completion instead of educating, high impact of the professor’s taste on each atelier’s projects, insufficient supervision on student’s educational process, lack of specific criteria for judgment, non-allocation of enough time to judge projects, disregard for social and cultural context of design, disregarding the analytical and conceptual aspects of indigenous architecture and lack of relationship between educational issues and Iranian culture and issues.
The second step is the pathological stage which includes rooting the problems through external, transitional and internal pathology. The final step is the conclusion. The main results of the research show that the inspiration of E’cole des Beaux-Arts System as a non-native program was inevitable according to the global evolutions toward modernism and the need for new buildings and functions. But it was necessary to consider a mechanism to adapt the system with the context situation which was neglected. Besides, regarding the evolution occurred in the system resulting in the current situation, the positive points of the system are weakened and some of the negative points are still trackable. The final results also propose some suggestions regarding revitalizing the strong points and resolution of weaknesses in the current system

کلیدواژه‌ها [English]

  • Faculty of Fine Arts
  • E’cole des Beaux-Arts System
  • Faculty of architecture
  • Architectural Education
بانی مسعود، امیر (1391)، معماری آکادمیک ایران و تحولات معماری مسکن در دهه‌های 1340 و 1350، هنر معماری، 25، صص 18-29.
بنه‌ولو، لئوناردو (1380)، تاریخ معماری مدرن، ترجمه سیروس باور، انتشارات دانشگاه تهران، تهران.- شافعی، بیژن؛ سروشیانی، سهراب؛ دانیال، ویکتور (1380)، معماری کریم طاهرزاده بهزاد، انتشارات دید، تهران.
ابوالقاسمی، لطیف(1369)، مصاحبه شخصی با سیدحسین اسدی‌خونساری، دانشکده هنرهای زیبا، دانشگاه تهران، تهران.
اردلان، امیرهوشنگ (1387)، آموزش و پرورش در معماری، معماری و فرهنگ، 32، صص 62-63.
اشراق، عبدالحمید (1387)، شیوه آموزش به شکل آتلیه‌ای، معماری و فرهنگ، 32، صص 23-25.
اعتصام، ایرج (1387)، تکنولوژی در کنار آموزش سنتی، معماری و فرهنگ، 32، صص 18-22.
اعتصام، ایرج (1398)، مصاحبه شخصی، پرونده در آرشیو شخصی نگارنده، پردیس بین‌المللی کیش، دانشگاه تهران، کیش.
امیدوار، عطا ا.. (1387)، نوآوری در محیط هنری، معماری و فرهنگ، 32، صص 67-69.
اوشانه، داوود (1387)، استعداد، خلاقیت و پویایی، معماری و فرهنگ، 32، صص 14-17.
آیوازیان، سیمون (1387)، همسویی معماری با هنرهای دیگر، معماری و فرهنگ، 32، صص 56-58.
باور، سیروس (1388)، نگاهی به پیدایی معماری نو در ایران، نشر فضا، تهران.
بیرشک، ثریا (1387)، حضور فعال و همیشگی در دانشکده، معماری و فرهنگ، 32، صص 64-66.
تیموری، سیاوش (1387)، معماری، اقیانوسی بی انتها، معماری و فرهنگ، 32، صص 42-46.
حجت، عیسی (1390)، مشق معماری، دانشگاه تهران، تهران.
حجت، عیسی (1391)، سنت و بدعت در آموزش معماری، دانشگاه تهران، تهران.
دیبا، داراب (1387)، کنش معماری و فرهنگ،  معماری و فرهنگ، 32، صص 47-50.
دروسته، ماگدالنا (1389)، باوهاوس،گروه ترجمه سورنا، سروش دانش، تهران.
زرگری‌نژاد، غلامحسین (1386)، از مدرسه صنایع مستظرفه تا دانشکده هنرهای زیبا، هنرهای زیبا، 30، صص 5-12، تهران.
ساعدسمیعی، اصغر (1394)، مصاحبه شخصی، پرونده در آرشیو شخصی نگارنده، دفتر شخصی در برج سامان، بلوار کشاورز، تهران.
ساعدسمیعی، ‌اصغر (1387)، سازمان نظام آموزشی، معماری و فرهنگ، 32، صص 30-36.
 سپهری، یحیی (1396)، تاریخ آموزش طراحی معماری در دانشگاه شهید بهشتی، انتشارات دانشگاه شهید بهشتی، تهران.
سلطان‌زاده، حسین (1387)، نظریه‌پردازی در معماری ایرانی، معماری و فرهنگ، 32، صص 95-102.
شیخ‌زین‌الدین، حسین (1387)، معماری و نوآوری، معماری و فرهنگ، 32، صص 51-52.
صارمی، علی‌اکبر (1392)، تار و پود و هنوز، هنر و معماری قرن، تهران.
صارمی، علی‌اکبر (1394)، مصاحبه شخصی، پرونده در آرشیو شخصی نگارنده، دفتر مهندسین مشاور تجیر، چهار راه ولیعصر، خیابان ارفع، تهران.
صارمی، علی‌اکبر (1387)، معماری مدرن، تفکر مدرن، معماری و فرهنگ، 32، صص 11-17.
طبیبیان، منوچهر (1387)، همسویی زندگی اجتماعی و حیات حرفه‌ای، معماری و فرهنگ، 32، صص 39-41.
عزیزی، محمد مهدی (1382)، تحول و دگرگونی گروه‌های آموزشی دانشکده هنرهای زیبا، هنرهای زیبا، 14، صص 4-15، تهران.
عینی‌فر، علیرضا (1384)، پیشگفتار مترجم در روش‌های تحقیق در معماری، نوشته  لیندا گروت و دیوید وانگ، دانشگاه تهران، تهران.
غریب‌پور، افرا و توتون‌چی، مارال (1395)، ارزیابی برنامه‌های آموزش معماری دوره کارشناسی در ایران از منظر توجه به مولفه‌های فرهنگی، مطالعات معماری ایران، 10، صص 141-160.
قدوسی‌فر، سید‌هادی (1387)، بررسی موضوع پایان‌نامه‌های رشته معماری دانشکده هنرهای زیبا دانشگاه تهران (1342-1357)، معماری و فرهنگ، 32، صص 103-107.
قهاری، سیدعلیرضا (1387)، بررسی ویژگی‌های آموزش معماری، معماری و فرهنگ، 32، صص 82-83.
قیومی، مهرداد (1396)، تقریظ بر کتاب تاریخ آموزش طراحی معماری در دانشگاه شهید بهشتی، نوشته یحیی سپهری، انتشارات دانشگاه شهید بهشتی، تهران.
کباری، غلامرضا (1387)، یادی از گذشته، معماری و فرهنگ، 32، صص 11-17.
کریر، راب (1375)، فضای شهری، ترجمه خسرو هاشمی‌نژاد، موسسه انتشارات جهاد دانشگاهی، تهران.
کیانی، مصطفی (1393)، معماری دوره پهلوی اول، موسسه مطالعات تاریخ معاصر ایران، تهران.
گروت، لیندا؛ وانگ، دیوید (1384)، روش‌های تحقیق در معماری، دانشگاه تهران، تهران.
محبوبی اردکانی، حسین (1350)، تاریخ تحول دانشگاه تهران و موسسات آموزش عالی، دانشگاه تهران، تهران.
مختاری طالقانی، اسکندر (1390)، میراث معماری مدرن ایران، دفتر پژهشهای فرهنگی، تهران.
مزینی، منوچهر (1376)، از زمان و معماری، مرکز مطالعات و تحقیقات شهرسازی و معماری ایران، تهران.
ممیز، مرتضی (1369)، دانشکده هنرهای زیبا در نیم‌قرن اخیر، کلک، 11، 12، صص 59-64.
میرحیدر، سیدمحسن (1387)، ارتقاء دانش، کیفیت طراحی. معماری و فرهنگ، 32، صص 37-38.
نشریه دانشکده هنرهای زیبا (1343)، شماره 2، دانشگاه تهران، دانشکده هنرهای زیبا، تهران.
ندیمی، حمید (1375)، آموزش معماری، دیروز و امروز، فصلنامه پژوهش و برنامه‌ریزی در آموزش عالی، 13 و 14 (75). صص 13-45.
نراقی، فتانه (1394)، مصاحبه شخصی، پرونده در آرشیو شخصی نگارنده، دفتر شرکت ابردشت، خیابان طالقانی، تهران.
نورکیهانی، سیدحمید (1387)، پروژه‌ها، تجربه‌ای نو در مقیاسی وسیع، معماری و فرهنگ، 32، صص 70-72.
هاشمی، سیدرضا (1387)، جنبه‌های مفهومی و حرفه‌ای معماری، معماری و فرهنگ، 32، صص 59-61.
 
Evin, Ahmet (1986), Architecture Education in the Islamic World, The Agha Khan Award for Architecture.
Haider, Gulzar (1986), Education towards an Architecture of Islam, in Architecture Education in the Islamic World, by Ahmet Evin, The Agha Khan Award for Architecture, Singapore.
-zkan, Suha (1986), An Overview of Architecture Education in Islamic Countries, in Architecture Education in the Islamic World, by Ahmet Evin, The Agha Khan Award for Architecture, Singapore.
Seragedin, Ismail (1986), Architecture and Society, in Architecture Education in the Islamic World, by Ahmet Evin, The Agha Khan Award for Architecture, Singapore.
 
URL1: https://literature.ut.ac.ir/aboutus, Retrieved: 24/2/2020.